The basic principles of the standardization of the names of physiographic objects in Poland. Part II
PDF (Polski)

Keywords

names of physiographic objects
standarization programmes
language correctness
role of local authorities

Abstract

In the second part of the article, the history of standardization programmes concerning the names of physiographic objects is discussed. The basis of the standardization programme currently followed by the Commission on Names of Localities and Physiographic Objects is described. The paper also presents the criteria of linguistic correctness adopted by the previous standardization commissions as well as by the present one. Issues of linguistic correctness of geographical names with dialectal properties and of names borrowed from minority languages are discussed. Attention is paid to some structural discrepancies in the approaches to the issue of correctness taken by the Commission on Names of Localities and Physiographic Objects and by local authorities.

https://doi.org/10.17651/ONOMAST.64.5
PDF (Polski)

References

Czarnecka, H. (red.). (2005). Atlas podziału hydrograficznego Polski [Atlas of the hydrographic division of Poland] (cz. 1. Mapy w skali 1:200 000. Cz. 2. Zestawienie zlewni). Warszawa: IMGW.

Babik, Z. (2019). Tzw. akcja UN-owska (1954?–1970?) — projekt, przebieg, efekty, próba oceny [The campaign to gather terrain names in Poland (1954?–1970?) — The project, realization, effects, and its attempt at evaluation]. Onomastica, 63, 291–313.

Buławski, R. (1930). Metoda opracowania wykazu osiedli zawartego w „Skorowidzu miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej” [Method of developing a list of settlements contained in the „Index of the localities of the Republic of Poland”]. Wiadomości Służby Geograficznej, 2, 124–140.

Cieślikowa, A. (red.). (2002). Mały słownik odmiany nazw własnych [A small dictionary of a variation of proper names]. Kraków: Instytut Języka Polskiego PAN, TMJP.

Cieślikowa, A. i Wolnicz-Pawłowsk a, E. (2006). Przedmowa [Preface]. W: E. Wolnicz-Pawłowska i in., Nazewnictwo geograficzne Polski. T. I. Hydronimy. Cz. 1. Wody płynące, źródła, wodospady [Geographical names of Poland. vol. 1. Hydronyms. Part I. Flowing waters, sources, waterfalls] (s. VII–XIV). Warszawa: GUGiK.

Czopek-Kopciuch, B., Bijak, U. i Cieślikow a, A. (2011). Mały słownik nazw polskich miast, państw Europy, ich stolic i mieszkańców [A small dictionary of the names of Polish cities, European countries, their capitals and inhabitants]. Warszawa: Rytm.

Gołaski, J. (2002). Zbieranie i opracowywanie nazw geograficznych. Przewodnik toponimiczny. Cz. I. Zbieranie nazw w terenie [Collecting and elaborating geographical names. Toponymic Guide. Part 1. Collecting Names in the Field]. Warszawa: GUGiK.

Grabowski, P. (2000). Działalność Komisji Ustalania Nazw Miejscowych na terenach Ziem Odzyskanych w latach 1946–1951 [Activities of the Commission for Establishing Names of Localities in the Recovered Territories in 1946–1951].W: W. Wernerowa, J. Ostrowski (red.), Kartografia polska XIX wieku w dorobku Bolesława Olszewicza [Polish cartography of the 19th century in the works of Bolesław Olszewicz] (s. 47–59). Warszawa: Instytut Historii Nauki PAN.

Kacprzak, J. i Zielińsk i, J. (2017). Problematyka standaryzacji i wizualizacji danych Państwowego Rejestru Nazw Geograficznych (PRNG) [Standardization and visualization of data in the National Register of Geographical Names (NRGN)]. Polish Cartographical Review. Suplement w języku polskim, 2(1), 85–92.

Lubaś, W. (1964). Nazwy terenowe pow. jasielskiego i krośnieńskiego [Terrain names of the Jasło and Krosno counties]. Cz. II. Onomastica, 9, 123–163.

NGRP — Nazwy geograficzne Rzeczypospolitej Polskiej [Geographical Names of the Republic of Poland]. (1991). Warszawa–Wrocław: PPWK.

Rączka, E. (1960). W piętnastolecie działalności Komisji Ustalania Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych w Polsce Ludowej [On the fifteenth anniversary of the Commission for Establishing Names of Localities and Physiographic Objects in People’s Poland]. Onomastica, 6, 323–327.

Rieger, J. (1992). Elementy ukraińskie w toponimii polskiej i w toponimii Polski [Ukrainian elements in Polish toponymy and in toponymy of Poland]. Acta Universitatis Lodzensis. Folia Linguistica, 27, 247–253.

Rospond, S. (1951). Słownik nazw geograficznych Polski zachodniej i północnej [Dictionary of geographical names of Western and Northern Poland] (cz. 1–2). Wrocław–Warszawa: PTG.

Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 14 lutego 2012 r. w sprawie państwowego rejestru nazw geograficznych (Dz. U. z 2012 r. Nr 255, poz. 309 z późn. zm.).

Rymut, K. (1989). W sprawie zasad ustalania nazw geograficznych [On the rules for determining geographical names]. W: M. Majtán (red.), Aktuálne úlohy onomastiky z hľadiska jazykovej politiky a jazykovej kultury [Current Tasks of Onomastics from the Point of View of Language Policy and Language Culture] (s. 36–42). Bratislava: Jazykovedný ústav Ľudovita Štúra Slovenskej akadémie vied.

Rymut, K. (1999). Problemy z kodyfikacją nazw genetycznie białoruskich na Białostocczyźnie [Problems with the codification of genetically Belarusian names in the Bialystok region]. W: Z. Abramowicz, L. Dacewicz (red.), Nazewnictwo na pograniczach etniczno-językowych [Names and naming on ethnic-linguistic borderlands] (s. 257–261). Białystok: Libra.

Srokowski, S. (1950). Akcja przywracania polskich nazw miejscowości na Ziemiach Odzyskanych [The action of restoring Polish place names in the Regained Territories]. Przegląd Geograficzny , 22, 305–309.

Tomkiewicz, R. (2006). O działalności Komisji Ustalania Nazw Miejscowych i Obiektów Fizjograficznych na terenie Warmii i Mazur. W: J. Duma (red.), Onomastyka regionalna (s. 170–180). Olsztyn: Ośrodek Badań Naukowych im. W. Kętrzyńskiego.

Urzędowe nazwy miejscowości i obiektów fizjograficznych [Official Names of Localities and Physiographical Objects] (1962–1975) (z. 1–197). Warszawa: Urząd Rady Ministrów.

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 1989 r. Nr 30, poz. 163 z późn. zm.).

Ustawa z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz. U. z 1999 r. Nr 57, poz. 324 z późn. zm.).

Ustawa z dnia 29 sierpnia 2003 r. o urzędowych nazwach miejscowości i obiektów fizjograficznych (Dz. U. z 2003 r. Nr 166, poz. 1612).

Ustawa z dnia 6 stycznia 2005 r. o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym (Dz. U. z 2005 r. Nr 17, poz. 141).

Wagińska-Marzec, M. (2000). Jak zmieniano nazwy miejscowości na Warmii i Mazurach po 1945 roku [How were the names of places in Warmia and Mazury changed after 1945.]. W: Z. Mazur (red.), Wspólne dziedzictwo? Ze studiów nad stosunkiem do spuścizny kulturowej na Ziemiach Zachodnich i Północnych [Common heritage? Studies on the attitude to the cultural heritage in the Western and Northern Territories] (s. 59–107). Poznań: Instytut Zachodni.

Włoskowicz, W. (2015). Toponomastyczna praca topografa w Austro-Węgrzech i w II Rzeczypospolitej [A Topographer’s Toponymic Work in Austria-Hungary and in the Second Republic of Poland]. Prace Językoznawcze, 17(3), 137–153.

Wolnicz-Pawłowska, E. (2005). Standaryzacja narodowa mikrotoponimów na pograniczach językowych. Stan obecny, perspektywy, postulaty [National standardization of microtoponyms on language borderlands. The present state, prospects, postulates]. W: M. Łesiów, M. Olejnik (red.), Mikrotoponimia na pograniczach językowo-kulturowych [Microtoponymy on the linguistic and cultural borderlands] (s. 165–179). Lublin: UMCS.

Wolnicz-Pawłowska, E. (2015). Z problemów standaryzacji nazw obiektów fizjograficznych Lubelszczyzny. Nowa sytuacja prawna, nowe i stare problemy [On the problems of standardization of names of physiographic objects of the Lublin region. New legal situation, new and old problems]. W: F. Czyżewski, M. Olejnik, A. Pihan-Kijasowa (red.), Pogranicza słowiańskie w opisach językoznawczych. W 110 rocznicę urodzin Profesora Władysława Kuraszkiewicza (1905–1997) [Slavic borderlands in linguistic descriptions. On the 110th anniversary of the birth of Professor Władysław Kuraszkiewicz (1905–1997)] (s. 261–270). Lublin: Polihymnia.

Wolnicz-Pawłowska, E. (2019). Podstawowe zasady standaryzacji nazw obiektów fizjograficznych w Polsce. Cz. I [The Basic Principles of the Standardization of the Names of Physiographic Objects in Poland. Part I]. Onomastica, 63, 119–129.

Wolnicz-Pawłowska, E. (2020), Ślady polskiej wymowy gwarowej w nazwach terenowych w Państwowym Rejestrze Nazw Geograficznych [Traces of the Polish dialectal pronunciation of names of uninhabited geographical features included in the National Register of Geographical Names] (złożone do druku).

Wolnicz-Pawłowska, E., Duma, J., Rieger, J., Czarnecka, H., Głowacka, B., Hołdakowska, J. i Sawick a, E. (2006). Nazewnictwo geograficzne Polski. T. I: Hydronimy. Cz. 1: Wody płynące, źródła, wodospady. Cz. 2: Wody stojące [Geographical Names of Poland. Vol. I: Hydronyms. Part 1: Flowing waters, sources, waterfalls. Part 2: Standing waters]. Warszawa: GUGiK.

Zabrocki, L. (1968). Zasięgi wewnętrznego językowego magazynowania nazw jednostkowych [Ranges of Internal Linguistic Storage of Singular Names]. W: S. Hrabec i in. (red.), Symbolae philologicae in honorem Vitoldi Taszycki (s. 416–424), Wrocław–Warszawa–Kraków: Zakład Narodowy im. Ossolińskich.